De Nederlandse orde van advocaten (NOvA) roept de regering op om zich samen met andere verdragslanden krachtig te verzetten tegen de aangekondigde Amerikaanse sancties tegen het Internationaal Strafhof (ICC). Sanne van Oers, algemeen deken: “Diplomatiek als het kan en met het EU Blocking Statute als het moet.”
Volgens de NOvA is steun aan het ICC met alleen woorden niet langer voldoende. Landen die bij het ICC zijn aangesloten, moeten concrete maatregelen nemen om het Hof en iedereen die eraan bijdraagt, onder wie rechters, medewerkers en advocaten, te beschermen.
De Verenigde Staten kondigden op 9 oktober nieuwe sancties tegen het ICC aan. Daarmee kunnen onder meer bezittingen en financiële belangen van het Hof worden geblokkeerd en transacties en dienstverlening worden geraakt. De maatregelen volgen op eerdere Amerikaanse sancties tegen individuele rechters en andere personen die aan het ICC zijn verbonden.
De nieuwe sancties gaan over zes maanden in. Volgens de NOvA kunnen zij het functioneren van het Strafhof ernstig belemmeren en ook personen en organisaties raken die met het Hof samenwerken. Uiteindelijk worden daarmee ook slachtoffers getroffen die voor rechtsbescherming afhankelijk zijn van het ICC.
De NOvA benadrukt dat rechters, advocaten en andere juridische professionals onafhankelijk en zonder politieke of economische druk hun werk moeten kunnen doen. Dat geldt zowel voor nationale rechters als voor internationale gerechtelijke instellingen.
Het Internationaal Strafhof is er voor mensen die de meest verschrikkelijke ervaringen hebben moeten doorstaan en voor wie gerechtigheid vaak ver weg is. Dat Hof onder druk zetten is ongehoord. Daar moet krachtig tegen worden opgetreden.
Sanne van Oers
- Algemeen deken
Aanval op onafhankelijke rechtspleging
Het ICC vervolgt personen die worden verdacht van de ernstigste internationale misdrijven, zoals genocide, oorlogsmisdrijven en misdrijven tegen de menselijkheid. Het Hof is een court of last resort: het komt in beeld wanneer nationale rechtsstelsels niet kunnen of willen vervolgen. Voor slachtoffers kan het ICC daarmee een laatste mogelijkheid zijn om toegang tot het recht te krijgen.
Volgens de NOvA scheppen de Amerikaanse sancties een gevaarlijk precedent. Als politieke onvrede over een onafhankelijk gerecht kan leiden tot maatregelen die zijn functioneren bemoeilijken, zonder dat landen die achter de internationale rechtsorde staan daar effectief tegen optreden, komt de onafhankelijkheid van de rechtspraak onder druk te staan.
Ook VN-experts hebben gewaarschuwd dat sancties tegen instellingen die een centrale rol spelen in de internationale rechtspraak het systeem van internationale verantwoording kunnen aantasten.
De vraag is breder dan het ICC. Als staten accepteren dat onafhankelijke rechtspraak met sancties onder druk kan worden gezet, waar wordt dan de grens getrokken? Landen die zeggen te staan voor de internationale rechtsorde, moeten die rechtsorde ook verdedigen wanneer zij daadwerkelijk onder druk komt te staan.
Sanne van Oers
- Algemeen deken
Nederland en EU aan zet
Als gastland van het ICC heeft Nederland volgens de NOvA een bijzondere verantwoordelijkheid. De regering moet daarom samen met andere Europese landen aandringen op een krachtige en eensgezinde reactie van de Europese Unie. De komende zes maanden moeten worden benut om te proberen de Amerikaanse sancties van tafel te krijgen. Tegelijkertijd moet Europa zich voorbereiden op het moment dat de maatregelen daadwerkelijk ingaan. Daarbij moet volgens de NOvA ook serieus worden gekeken naar de inzet van de Europese blokkeringsverordening.
Over dit onderwerp
Internationaal
De NOvA werkt wereldwijd samen met andere balies. Op deze manier zorgt de NOvA ervoor dat de Nederlandse advocatuur internationaal wordt vertegenwoordigd. Door samen te werken met balies wereldwijd wisselt de NOvA kennis en ervaring uit. Zo draagt de NOvA bij aan het versterken van de kernwaarden van de rechtsstaat en de positie van de advocaat wereldwijd.
