Advocaat nodig

Iedereen kan te maken krijgen met een juridisch probleem. Deze problemen kunnen ingewikkeld zijn en dan is deskundig advies van belang, zoals dat van een advocaat. Maar wanneer is een advocaat nodig? En hoe schakel je een advocaat eigenlijk in?

Jonge vrouw in gesprek met twee personen

Een advocaat staat mensen bij die bijstand nodig hebben tijdens een juridisch probleem, of hij geeft advies over juridische zaken. Iedereen heeft recht op een advocaat. Een rechtstaat heeft advocaten nodig als bemiddelaar tussen de rechtzoekende en recht(er).

Zoek een advocaat

Via de zoekmachine 'zoek een advocaat' van de NOvA kun je een advocaat vinden die jou kan helpen bij jouw juridisch geschil.

zoekeenadvocaat.nl

Taken van een advocaat

Een advocaat behartigt jouw juridische belangen door:

  • Juridisch advies te geven: een advocaat helpt bij het inschatten van juridische risico’s, het adviseren over contracten en het oplossen van problemen zoals een echtscheiding of ontslag;
  • Bemiddelen en onderhandelen: de advocaat kan onderhandelen met de tegenpartij om tot een minnelijke schikking te komen, en zo een rechtszaak te voorkomen;
  • Juridische procedures te voeren: als er een rechtszaak nodig is, vertegenwoordigt de advocaat de cliënten voor de rechtbank. Dit omvat het opstellen van juridische documenten, het aanvoeren van argumenten en het verdedigen van de cliënt.

Verschoningsrecht

Je moet erop kunnen vertrouwen dat wat je met jouw advocaat bespreekt vertrouwelijk blijft. De advocaat is verplicht tot geheimhouding van de informatie hem in zijn beroepsuitoefening wordt toevertrouwd. De geheimhouding wordt beschermd doordat een advocaat zich kan en zelfs moet beroepen op het verschoningsrecht.

De term ‘verschoningsrecht’ kan verwarrend zijn; de advocaat heeft vaak geen keuze. Het is daarom in veel gevallen juister om te spreken van ‘verschoningsplicht’. Het recht is er immers primair ten behoeve van de cliënt. Het is aan de rechter-commissaris om te bepalen of het beroep op het verschoningsrecht terecht is. Overigens moet het verschoningsrecht worden onderscheiden van het zwijgrecht. Een verdachte van een strafbaar feit kan geen beroep doen op een verschoningsrecht, maar op een zwijgrecht (een verdedigingsrecht).

Meer over de advocatuur

Wanneer is een advocaat verplicht?

Of het verstandig, of zelfs verplicht, is om een advocaat in te schakelen, hangt van enkele factoren af. Soms is het verplicht om een advocaat in te schakelen. Dat is wettelijk verplicht bij:

  • De meeste zaken waarin het gaat om onenigheid tussen burgers of organisaties onderling bij de rechtbank, het gerechtshof en de Hoge Raad;
  • Familierechtzaken bij de rechtbank, het gerechtshof en de Hoge Raad;
  • Strafzaken in de cassatieprocedure bij de Hoge Raad.

Op de website van de Rechtspraak is per onderwerp van de zaak te zien of een advocaat inschakelen wel of niet verplicht is. 

Rechtspraak

Toewijzing van een advocaat

Iedereen mag in Nederland zijn eigen advocaat kiezen. Als iemand aangehouden wordt, hoeft hij of zij niet zelf op zoek naar de advocaat. Er wordt dan een advocaat toegewezen die ‘piketdienst’ heeft. De deken van de lokale orde van advocaten kan in specifieke gevallen ook een advocaat toewijzen. 

Juridisch loket en Sociaal Raadslieden

Naast een advocaat kun je ook juridische vragen stellen bij Het Juridisch Loket. Zij kunnen eerste hulp bieden bij juridische vragen. Ze geven gratis advies, beantwoorden vragen, helpen met voorbeeldbrieven en kunnen doorverwijzen naar advocaten of mediators als dat nodig is. Daarnaast kun je ook bij de Sociaal Raadslieden terecht. Zij bieden gratis en vertrouwelijk advies en hulp bij vragen over wetten en regels. U kunt bij hen terecht voor hulp bij financiële zaken. 

Juridisch loket Sociaal raadslieden

Eerste gesprek met een advocaat

Als je een advocaat hebt gevonden, is het belangrijk dat je eerste met hem een aantal dingen bespreekt. Vaak worden deze zaken besproken tijdens je eerste gesprek met een advocaat. De kosten bijvoorbeeld, maar ook zijn inschatting van jouw zaak. De volgende zaken zijn van belang om bij stil te staan:

  • Vraag naar de specialisatie en ervaring van de advocaat.
  • Wat is zijn of haar inschatting van jouw zaak: hoe lang gaat het duren en wat is de kans op succes?
  • Wat zijn de eventuele risico’s?
  • Wat zijn de verwachte kosten?
  • Maak afspraken met de advocaat over jullie samenwerking.
  • Vraag om een schriftelijke opdrachtbevestiging.
Eerste gesprek
Vrouw achter laptop die papieren bekijkt

Wat kost een advocaat?

Een juridisch advies of een juridische procedure kost geld. Het is belangrijk om te weten of je in aanmerking komt voor gefinancierde rechtsbijstand of dat u uw advocaat zelf moet betalen of wat een rechtsbijstandsverzekering voor je kan betekenen.

Kosten
Euro Bankbiljetten met vergrootglas

Klacht over een advocaat

Wanneer je niet tevreden bent over een advocaat kan je dit aankaarten en laten toetsen. In alle gevallen is het nuttig en aan te raden de ontevredenheid eerst te bespreken met de desbetreffende advocaat. Er zijn ook andere wijzen hiervoor.

Klacht
vrouwe justitia _ over de advocatuur

Veelgestelde vragen van rechtzoekenden

  • In de zoekmachine Zoekeenadvocaat.nl van de Nederlandse orde van advocaten staan alle in Nederland ingeschreven advocaten. Via deze zoekmachine kun je een advocaat vinden die jou kan helpen bij jouw juridische geschil. Je kunt zoeken naar een advocaat op naam, plaats, rechtsgebied en gefinancierde rechtsbijstand (toevoeging). Je kunt ook uitgebreid zoeken.

    Vanuit de NOvA wordt geen advies gegeven over welke advocaat je voor jouw juridische geschil zou moeten benaderen. Zoek je een advocaat dan kun je zelf in de zoekmachine kijken. Als je op 'Bekijk resultaat' klikt, komen er meestal meerdere advocaten naar voren. De getoonde zoekresultaten kun je indien gewenst verder verfijnen, of bekijken op de kaart. Bij elke advocaat kun je doorklikken voor de contactgegevens of verder klikken naar de website van het betreffende kantoor. 

  • Alle advocaten zijn ingeschreven op het tableau van de Nederlandse orde van advocaten. Zij mogen de titel 'advocaat' voeren. Dit is een beschermde titel. Iedereen kan via de zoekmachine Zoekeenadvocaat.nl zien welke advocaten er in Nederland op het tableau staan ingeschreven. Alle advocaten in deze zoekmachine voldoen aan de beroepseisen die gelden voor een advocaat, zoals het jaarlijks halen van opleidingspunten, het voldoen aan de gedragsregels en het hebben van een beroepsaansprakelijkheidsverzekering.

  • Iedereen in Nederland heeft recht op rechtsbijstand als deze bijstand noodzakelijk is, dus bijvoorbeeld als je bent gedagvaard. Als je de rechtsbijstand niet zelf kunt betalen, kan de overheid onder bepaalde voorwaarden meebetalen. Voldoe je hieraan, dan kom je in aanmerking voor een toevoeging. Je zult dan een vooraf vastgestelde eigen bijdrage moeten betalen. Voor de hoogte daarvan zijn er regels opgesteld. Zie hiervoor de website van de Raad voor Rechtsbijstand: www.rechtsbijstand.nl.

    Vanuit de NOvA wordt geen advies gegeven over welke advocaat je op basis van gefinancierde rechtshulp (een toevoeging) kan bijstaan in een juridisch geschil. In de zoekmachine Zoekeenadvocaat.nl hebben advocaten zelf aangegeven of ze zaken op basis van een toevoeging behandelen. Klik daarvoor in de zoekmachine eerst het onderwerp aan waarvoor je een advocaat zoekt. Daarna kan je bij de extra zoekopties (in stap 3) kiezen voor 'gefinancierde rechtsbijstand' (toevoeging).

  • Op grond van artikel 13 van de Advocatenwet kan een rechtzoekende, die niet of niet tijdig een advocaat kan vinden, vragen om 'aanwijzing' van een advocaat. Dit verzoek doe je aan de deken van de lokale orde van advocaten. Kijk eerst in welk arrondissement de zaak speelt voor het juiste adres van de lokale orde. Zie hiervoor het overzicht van alle lokale orden met hun contactgegevens: contactgegevens lokale orden.

    De mogelijkheid om aanwijzing te vragen is niet bedoeld om het vinden van een advocaat makkelijker te maken of te bespoedigen. Aanwijzing van een advocaat is alleen bedoeld voor bijzondere zaken waarin het door de aard van de zaak of de persoon van de rechtzoekende onmogelijk is (tijdig) een advocaat bereid te vinden tot het verlenen van bijstand. Daarbij moet het gaan om een zaak waarin vertegenwoordiging door een advocaat is voorgeschreven of bijstand uitsluitend door een advocaat kan geschieden. En de rechtzoekende heeft aangetoond dat hij zich voldoende heeft ingespannen om zélf een advocaat te vinden (zie ook zoekeenadvocaat.advocatenorde.nl). De deken kan het verzoek wegens gegronde redenen afwijzen of een eerdere aanwijzing op grond van bijzondere redenen wijzigen of intrekken. 

Uitgelicht

Wet- en regelgeving

Alle wet- en regelgeving voor de advocatuur. Van de Advocatenwet tot de Verordening op de advocatuur (Voda) en de Regeling op de advocatuur (Roda).

Voor uw praktijk

Ondersteuning voor advocaten bij hun beroepsuitoefening: van de advocatenpas tot het rechtsgebiedenregister en geheimhoudernummers.