De Nederlandse orde van advocaten (NOvA) roept de Eerste Kamer op om de strafbaarstelling van (hulp bij) illegaal verblijf af te wijzen en tegen de asielnoodmaatregelenwet te stemmen. Het voorstel verhoudt zich slecht tot Europees recht, de uitvoering is ondoordacht en criminaliseert bovendien hulp aan mensen zonder verblijfsrecht.
De NOvA wijst erop dat de strafbaarstelling zonder uitvoeringstoets of advies van de Raad van State tot stand is gekomen en slecht onderbouwd is. Al in 2011 werd een vergelijkbaar plan strijdig bevonden met de Europese Terugkeerrichtlijn. Ook ontbreekt bewijs dat de maatregel leidt tot een effectiever terugkeerbeleid. Integendeel, volgens de NOvA zal het werk van de Dienst Terugkeer & Vertrek worden bemoeilijkt en vrijwillig vertrek juist verminderen. Ook voorziet de NOvA problemen met handhaving.
Toenemende rechtsonzekerheid
Daarnaast schept de wet rechtsonzekerheid, omdat onduidelijk blijft wanneer iemand precies strafbaar is of wanneer hulpverlening als medeplegen kan worden gezien. Ook maakt het mogelijk een brede groep strafbaar. Het op deze manier criminaliseren van hulp kan strijdig zijn met het verbod op onmenselijke behandeling en belemmert toegang tot noodzakelijke zorg en rechtsbijstand.
Onzorgvuldig
Eerder uitte de NOvA al forse kritiek op de wijze van totstandkoming van de asielnoodmaatregelenwet en het wetsvoorstel tweestatusstelsel. Algemeen deken van de NOvA, Sanne van Oers: “Ook dit amendement is onzorgvuldig tot stand gekomen. Ik roep de senaat op om hier niet mee in te stemmen.” De Raad van State riep eerder op tijd te nemen voor zorgvuldige amendering. De NOvA ondersteunt deze oproep van harte.
De NOvA vindt dat iedereen in Nederland toegang tot het recht moet hebben. Dat staat ook in artikel 17 en 18 van de Nederlandse grondwet. Een grote groep mensen kan de weg naar (juridische) professionals niet vinden of kan zich die dienstverlening niet veroorloven. De NOvA zet zich in voor de sociale advocatuur en een duurzaam stelsel van gefinancierde rechtsbijstand.
