Rechtsstatelijkheid in verkiezingsprogramma’s
Net als in het verleden heeft de NOvA ook deze keer een commissie ingesteld om de verkiezingsprogramma’s op hun rechtsstatelijkheid door te lichten. Het is tenslotte de advocaat die een wezenlijke rol speelt bij de juridische bescherming van de rechten en vrijheden van de burger in een democratische samenleving. Het is belangrijk dat de kiezer kennis kan nemen van de opvattingen van politieke partijen die de rechtsstaat raken.
De uitkomsten van het op 6 november gepresenteerde rapport laten een wisselend beeld zien. Positief is de aandacht van veel partijen voor de rechtsbedeling en de rol daarin van de advocaat. In veel programma’s worden mooie woorden gewijd aan de noodzaak burgers eenvoudig toegankelijke, snelle en effectieve rechtspraak te bieden als onmisbare pijler in de rechtsstaat, met voldoende middelen om dat mogelijk te maken en om te voorzien in adequate rechtsbijstand.
Zo wordt vaak gepleit voor extra investeringen in de sociale advocatuur en voor verlaging van de griffierechten. Maar als het op het waarborgen van fundamentele rechten en vrijheden van alle burgers aankomt, om de zekerheid van een eerlijk proces of de toegang tot de rechter is de situatie zorgelijker. Het betreft dan veelal plannen op het gebied van grote maatschappelijke en politieke vraagstukken, zoals immigratie.
Het zijn die vraagstukken waarbij het blijkt dat de rechtsstaat, ook internationaal, het eerst onder druk komt te staan. Bij deze reële uitdagingen waarvoor de politiek zich gesteld ziet, zullen die oplossingen moeten worden gekozen die de rechtsstaat zelf niet ondermijnen. Wie bepaalde groepen burgers de toegang tot de onafhankelijke rechter ontzegt of belemmert doet de rechtsstaat geweld aan. Daarover zal de nodige discussie moeten worden gevoerd. In het debat over deze rechtsstatelijke opgaven speelt de NOvA uit hoofde van haar taak een rol. Dit rapport kan daartoe een aanzet geven.
Over dit onderwerp
De rol van de advocatuur in de rechtsstaat
De advocatuur is essentieel voor het functioneren van de democratische rechtsstaat. Als een van de hoeders van de rechtsstaat vormt de advocatuur voor burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties een waarborg voor een eerlijke rechtspleging.
