De rol van de advocatuur in de rechtsstaat
De advocatuur is essentieel voor het functioneren van de democratische rechtsstaat. Als een van de hoeders van de rechtsstaat vormt de advocatuur voor burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties een waarborg voor een eerlijke rechtspleging.
Onderwerp
Een advocaat is een onmisbare schakel in de rechtsstaat: als vertrouwelijk juridisch baken, onafhankelijk van de overheid, die onvoorwaardelijk opkomt voor het belang van de rechtzoekende. Essentieel binnen die rechtsstaat is een kwalitatief goede juridische dienstverlening, waaronder een onafhankelijke advocatuur. Een gedegen juridische belangenbehartiging voor rechtzoekenden en ondernemers is niet alleen een belangrijke voorwaarde voor de sociale cohesie binnen een samenleving, maar ook essentieel voor een stabiel ondernemingsklimaat. Een goed functionerende advocatuur draagt zo bij aan een rechtvaardige samenleving waarin burgers en bedrijven erop kunnen vertrouwen dat hun belangen worden verdedigd en hun rechten beschermd.
Rol van de NOvA
De Nederlandse orde van advocaten ziet het als haar verantwoordelijkheid om bij te dragen aan een sterke en betrouwbare rechtsstaat, in het belang van de rechtzoekende burger. Dat doen we als beroepsorganisatie van de advocatuur door ervoor te zorgen dat de beroepsgroep kwalitatief sterk en onafhankelijk kan functioneren. Ook dragen we actief bij aan het verder versterken van de rechtsstaat door de wetgevingskwaliteit van de overheid tegen het licht te houden, via wetgevingsadviezen over wetsvoorstellen die de rechtsstaat, de advocatuur en rechtzoekenden raken. Niet in de laatste plaats neemt de NOvA richting 'Den Haag' en in de media zichtbaar positie in wanneer de rechtsstaat onder druk staat.
Hoe recht staat onze rechtsstaat?
Rechtsstatelijke thema's
Onderwerpen die de advocatuur in de rechtsstaat raken zijn onder meer de toegang tot het recht voor iedere burger, de bescherming van vertrouwelijke communicatie tussen advocaat en cliënt en de weerbaarheid van advocaten om hun beroep zonder druk of dreiging te kunnen uitoefenen. De NOvA komt hiervoor op in Nederland, maar ook in Europees en mondiaal verband.
Rechtsstatelijke toets verkiezings- en regeerprogramma's
De NOvA laat sinds 2012 de verkiezingsprogramma's van politieke partijen in de Tweede Kamer toetsen op rechtsstatelijkheid. Dit gebeurt door een onafhankelijke commissie van wetenschappers, oud-rechters en advocaten. Met de rapporten wordt het brede publiek vóór de verkiezingen geïnformeerd of en in hoeverre de concrete voorstellen in de verkiezingsprogramma's onze rechtsstaat kunnen versterken dan wel verzwakken of zelfs aantasten. Sinds 2024 wordt ook het regeerprogramma aan een rechtsstatelijke toets onderworpen.
Rechtsstatelijke toetsen
- Rechtsstatelijke toets verkiezingsprogramma's 2025
- Rechtsstatelijke toets regeringsprogramma 2024
- Rechtsstatelijke toets verkiezingsprogramma's 2023
- Rechtsstatelijke toets verkiezingsprogramma's 2021
- Rechtsstatelijke toets verkiezingsprogramma's 2017
- Rechtsstatelijke toets verkiezingsprogramma's 2012