Reflectie algemene raad op de vergadering van 2 december 2025
Nieuws •
Op 2 december 2025 waren 219 advocaten aanwezig bij de vergadering van de Nederlandse orde van advocaten (NOvA). Deze vergadering was op verzoek van een groep advocaten uitgeroepen om met elkaar in gesprek gaan over de situatie in Gaza en de vraag of de NOvA zich daarover als beroepsorganisatie moet uitspreken. De aanleiding voor dat verzoek was het standpunt dat de algemene raad voor de zomer kenbaar had gemaakt in reactie op de oproep van de actiegroep Advocaten voor vrede. Dat standpunt hield in dat stellingname in geopolitieke kwesties, zoals bijvoorbeeld de situatie in Gaza, niet past binnen de reikwijdte van de taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de NOvA als beroepsorganisatie.
Tijdens de vergadering van 2 december 2025 zijn door de aanwezige advocaten verschillende visies op dit onderwerp gedeeld. De algemene raad spreekt allereerst zijn waardering uit voor iedereen die tijdens de vergadering van 2 december 2025 zijn of haar visie op het onderwerp heeft gegeven. De algemene raad heeft begrip voor de persoonlijke opvattingen die er zijn over de situatie rond Israël en de Palestijnse gebieden. De algemene raad benadrukt dat iedere advocaat vanzelfsprekend persoonlijke opvattingen mag hebben, waarbij geldt dat, voor zover deze naar voren worden gebracht in de hoedanigheid van advocaat, dat dient te blijven binnen de grenzen van artikel 46 Advocatenwet.
De algemene raad heeft na de vergadering opnieuw de afweging gemaakt of hij namens de NOvA als beroepsorganisatie uitspraken moet doen over de omstandigheden in Gaza. De algemene raad heeft bij die afweging de navolgende uitgangspunten betrokken.
De NOvA als publiekrechtelijke beroepsorganisatie en de kernwaarde onafhankelijkheid
De algemene raad stelt voorop dat de NOvA een publiekrechtelijke beroepsorganisatie is als bedoeld in artikel 134 van de Grondwet. Op grond van artikel 17, eerste lid, van de Advocatenwet maken ruim 19.000 advocaten wettelijk verplicht deel uit van de NOvA. De verplichte aansluiting noopt tot terughoudendheid met het doen van uitspraken die niet voortvloeien uit of verband houden met de positie van de advocatuur in Nederland, respectievelijk in Nederland ingeschreven advocaten. De kernwaarde onafhankelijkheid in artikel 10 a van de Advocatenwet noopt evenzeer tot terughoudendheid, omdat moet worden vermeden dat een standpunt van de algemene raad over dergelijke kwesties de onafhankelijkheid van de advocaat in individuele zaken kan ondermijnen.
Eenheid binnen de beroepsgroep
De algemene raad heeft daarbij ook te waken voor eenheid binnen de beroepsgroep, zoals bepaald in artikel 33 van de Advocatenwet. Iedere advocaat moet – los van politieke overtuiging of maatschappelijke opvatting – zich vertegenwoordigd zien door de NOvA als beroepsorganisatie. De algemene raad vertegenwoordigt de NOvA en vertegenwoordigt aldus alle advocaten, zoals ook is vastgelegd in artikel 31 van de Advocatenwet. Elke advocaat moet erop kunnen vertrouwen dat de NOvA onafhankelijk haar wettelijke taken uitoefent en daarbij tevens oog en respect heeft voor de autonomie en de eigen individualiteit van iedere advocaat.
Uitkomsten van de beraadslaging
De algemene raad heeft langs voornoemde uitgangspunten de ingekomen stukken, al hetgeen tijdens de vergadering is behandeld en de berichten die hij in de afgelopen periode heeft ontvangen zorgvuldig besproken en gewogen. Om een goede afweging te kunnen maken die recht doet aan datgene wat tijdens de vergadering is gedeeld, heeft de algemene raad hiervoor de tijd genomen.
Na zorgvuldige afweging is besloten geen gevolg te geven aan de uitkomsten van de beraadslaging van de advocaten die op 2 december 2025 aanwezig waren. Dat betekent dat de algemene raad vasthoudt aan de visie die hij medio 2025 heeft ingenomen en die in de kern op het volgende neerkomt:
De NOvA bevordert, in het belang van een goede rechtsbedeling, een behoorlijke uitoefening van de praktijk door advocaten en streeft ernaar ten behoeve van een goed functionerende rechtsstaat een constructief-kritische, proactieve en onafhankelijke rol te vervullen en de toegang tot het recht voor rechtzoekenden te borgen. De NOvA vertegenwoordigt alle Nederlandse advocaten en streeft eenheid van beroepsgenoten na. De NOvA ziet het als uitvloeisel van deze wettelijke taken als haar missie om de onafhankelijke positie van de advocatuur in de Nederlandse rechtsstaat te bewaken en de positie van de rechtzoekende daarbinnen te borgen. De algemene raad vindt dat het innemen van een standpunt over kwesties die niet binnen deze kaders vallen niet passen binnen de verantwoordelijkheden van de NOvA als publiekrechtelijke beroepsorganisatie.
Over dit onderwerp
Internationaal
De NOvA werkt wereldwijd samen met andere balies. Op deze manier zorgt de NOvA ervoor dat de Nederlandse advocatuur internationaal wordt vertegenwoordigd. Door samen te werken met balies wereldwijd wisselt de NOvA kennis en ervaring uit. Zo draagt de NOvA bij aan het versterken van de kernwaarden van de rechtsstaat en de positie van de advocaat wereldwijd.
Meer informatie